Zinklamelcoating is een oppervlaktebehandeling voor stalen bouten, moeren, ringen en andere bevestigingsmaterialen. Je herkent deze bevestigingsmaterialen meestal aan hun matgrijze tot donkergrijze uiterlijk.

De coating wordt veel toegepast in de automotive industrie, machinebouw en andere toepassingen waar een hoge corrosiebestendigheid belangrijk is. Maar wat is zinklamel precies? En waarom zou je kiezen voor zinklamel in plaats van traditioneel geel verzinkt of geel gepassiveerd bevestigingsmateriaal?

Wat is zinklamelcoating?

Een zinklamelcoating bestaat uit microscopisch kleine vlokken van voornamelijk zink en aluminium. Deze metaalvlokken worden in meerdere dunne lagen op het staal aangebracht en vormen na het uitharden een sterke beschermende barrière. Het grote verschil met traditioneel elektrolytisch verzinken zit in de manier waarop de coating wordt aangebracht.

Bij elektrolytisch verzinken wordt met behulp van elektrische stroom een laag zink op het staal afgezet. Bij zinklamel gebeurt dit niet-elektrolytisch. De coating wordt bijvoorbeeld door dompelen of spuiten aangebracht en daarna thermisch uitgehard. Het resultaat is een relatief dunne coating die toch een zeer goede bescherming tegen corrosie kan bieden.

Waarom wordt zinklamel toegepast?

Een belangrijk voordeel is de combinatie van hoge corrosiebestendigheid en geringe laagdikte.

Bij bouten en moeren is dat bijzonder interessant. Een dikke coating kan namelijk invloed hebben op de passing van de schroefdraad. Met zinklamel kan een hoge mate van corrosiebescherming worden bereikt met een relatief dunne beschermlaag. Dit is niet te verwarren met thermisch verzinken (hot-dip galvanizing). Daarbij wordt het bevestigingsmateriaal ondergedompeld in gesmolten zink en ontstaat een aanzienlijk dikkere zinklaag. Bij schroefdraad moet bij thermisch verzinken daarom rekening worden gehouden met aangepaste toleranties. Zonder voldoende speling kan de dikkere zinklaag ervoor zorgen dat bout en moer niet meer goed in elkaar passen. Zinklamel blijft daarentegen zeer dun en is daardoor bijzonder geschikt voor bevestigingsmaterialen waarbij maatvastheid en een goede passing van de schroefdraad belangrijk zijn.

Zinklamel en waterstofbrosheid

Een andere belangrijke reden om zinklamel toe te passen vinden we bij hoogwaardige bouten, zoals sterkteklasse 10.9 en 12.9. Bij het elektrolytisch behandelen van staal kan tijdens het proces waterstof in het materiaal terechtkomen. Bij staal met een hoge treksterkte kan dit onder bepaalde omstandigheden leiden tot waterstofbrosheid.

Hierdoor kan het materiaal brosser worden en kan een zwaarbelaste bout in het uiterste geval zelfs vertraagd bezwijken.

Bij elektrolytisch verzinken bestaan verschillende processtappen en nabehandelingen om dit risico sterk te beperken.

Zinklamel heeft hier echter een belangrijk voordeel: de coating wordt niet-elektrolytisch aangebracht. Daardoor wordt tijdens het coatingproces niet op dezelfde manier waterstof in het staal ingebracht. Dat is één van de redenen waarom zinklamel veel wordt toegepast bij sterke 10.9- en 12.9-bouten en andere hoogwaardige bevestigingsmaterialen.

Is zinklamel beter dan geel gepassiveerd?

Nee. Anders is hier een beter woord dan beter. Geel verzinkte/gepassiveerde bevestigingsmaterialen combineren een goede corrosiebescherming met de karakteristieke goudgele uitstraling. Vooral bij restauraties van klassieke auto's, motoren en machines is juist die uitstraling belangrijk. Bij veel oudere voertuigen hoort simpelweg een geel gepassiveerde bout. Een moderne donkergrijze zinklamelbout kan technisch uitstekend zijn, maar visueel totaal niet passen bij een originele restauratie. Zinklamel is vooral interessant wanneer technische eigenschappen zoals een hoge corrosiebestendigheid, geringe laagdikte en toepassing op hoogwaardig bevestigingsmateriaal vooropstaan. De keuze is dus niet tussen goed en slecht, maar vooral: welke coating past bij de toepassing?

Zinklamel in de automotive industrie

Zinklameltechnologie wordt al tientallen jaren toegepast en heeft vooral binnen de automotive industrie een belangrijke plaats gekregen. Een bekende naam uit de ontwikkeling van deze technologie is DACROMET®. Later kwamen onder andere modernere systemen zoals GEOMET® op de markt. Tegenwoordig bestaan er veel verschillende zinklamelsystemen. Ze kunnen verschillen in laagopbouw, kleur, corrosiebestendigheid, smering en wrijvingscoëfficiënt. Bij boutverbindingen is die wrijving belangrijk. Het gebruikte coatingsysteem en eventuele smeermiddelen hebben namelijk invloed op de relatie tussen het aanhaalmoment en de uiteindelijke voorspankracht van de bout. “Zinklamel” is daarom eigenlijk een verzamelnaam. Twee grijze bouten die er vrijwel hetzelfde uitzien, kunnen toch een verschillende coating of aanvullende topcoat hebben.

Wat betekent ZFSHL?

Bij bevestigingsmaterialen kom je soms aanduidingen tegen zoals ZFSHL. Deze aanduiding wordt gebruikt voor bepaalde zinklamelafwerkingen waarbij ook aanvullende eigenschappen, zoals smering, een rol kunnen spelen. Het is daarom verstandig om niet automatisch iedere grijze bout als GEOMET®, DACROMET® of ZFSHL te beschouwen.

Wanneer bij onze producten een specifiek coatingsysteem bekend is, vermelden we dit bij het betreffende product.

Zinklamel of geel gepassiveerd bij een oldtimer?

Bij een oldtimer of youngtimer speelt naast corrosiebescherming nog iets anders mee: originaliteit.

Wie een klassieker restaureert, wil vaak dat niet alleen de carrosserie en techniek kloppen, maar ook de kleine details onder de motorkap en onder de auto. Daar kunnen geel gepassiveerde bouten, moeren en ringen juist een groot verschil maken. De kenmerkende goudgele kleur hoort bij de uitstraling van veel klassieke voertuigen en machines.

Bij modernere voertuigen, zwaarbelaste verbindingen of sterke 10.9- en 12.9-bouten kan zinklamel juist een heel logische keuze zijn. Beide coatings hebben daarom hun eigen plaats:

Geel verzinkt/gepassiveerd wanneer uitstraling, originaliteit en een goede corrosiebescherming belangrijk zijn.

Zinklamel wanneer een moderne, dunne en zeer corrosiebestendige coating gewenst is, bijvoorbeeld bij hoogwaardige bevestigingsmaterialen.

Uiteindelijk gaat het dus niet om welke coating de winnaar is. Het gaat erom dat je de juiste bout met de juiste oppervlaktebehandeling op de juiste plek gebruikt.

https://gepassiveerd.nl/webshop/Zinklamelcoating

Gepassiveerd.nl